O koncertu

Tematski koncert povodom Međunarodnog dana sećanja na žrtve holokausta Portreti i sećanja osmišljen je kao analitički i izvođački doprinos savremenom razumevanju muzičkog stvaralaštva u ekstremnim istorijskim okolnostima Drugog svetskog rata. U okviru ovogodišnjeg Rosi festa, koncert se pozicionira kao prostor susreta izvođačke prakse, muzikološkog istraživanja i kritičkog preispitivanja mehanizama kulturnog pamćenja i zaborava.

U fokusu programa nalaze se dela kompozitorki Ilse Veber, Henrijete Bosmans i Rosi Vertajm, čije su biografije i opusi neposredno oblikovani ratnim iskustvom, progonima i institucionalnim isključenjem. Njihova dela ne povezuje jedinstvena stilska paradigma, već zajednički kontekst prekinute recepcije i fragmentarnog prisustva u muzičkom ondosno istorijskom narativu. Time program otvara pitanje odnosa između istorijskih okolnosti, rodne pripadnosti i formiranja muzičkog kanona.

Analiza izabranih kompozicija ukazuje na raznovrsne kompozicione strategije: od kasnoromantične i impresionističke vokalne lirike, preko neoklasičnih i modalnih elemenata, do jednostavnih, gotovo dokumentarnih muzičkih formi koje funkcionišu u tesnoj vezi sa tekstom. U pojedinim delima uočava se svesno odricanje od stilskog razvoja u korist komunikativnosti i neposrednosti, što se može tumačiti kao estetski odgovor na uslove nastanka, ali i kao etička odluka autora.

Poseban značaj programa ogleda se u izvođenju dela rekonstruisanih na osnovu sačuvanih rukopisa, čime koncert dobija karakter istraživačke i revizionističke prakse. Ovakav pristup doprinosi proširivanju repertoara i omogućava ponovno uključivanje marginalizovanih opusa u savremeni koncertni život, ne samo kroz gest komemoracije, već kroz aktivnu umetničku i naučnu recepciju.

U tom smislu, koncert „Portreti i sećanja“ ne tematizuje Holokaust kao narativni okvir, već kao istorijski kontekst koji je duboko uticao na tokove muzičke produkcije, recepcije i transmisije znanja. Program potvrđuje opredeljenje Rosi festa ka promišljenom povezivanju umetničke izvrsnosti, muzikološke refleksije i odgovornog odnosa prema kulturnom nasleđu 20. veka.